Thời hiệu khởi kiện đối với vụ án đòi tiền vay theo pháp luật Việt Nam

• Trong quan hệ dân sự, thời hiệu khởi kiện là khoảng thời gian mà chủ thể có quyền được phép yêu cầu Tòa án bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của mình khi quyền lợi đó bị xâm phạm. Theo quy định của Bộ luật Dân sự 2015, thời hiệu khởi kiện đóng vai trò quan trọng nhằm bảo đảm sự ổn định của các quan hệ pháp luật dân sự, đồng thời khuyến khích các chủ thể chủ động bảo vệ quyền lợi của mình trong khoảng thời gian hợp lý. Trong thực tiễn Globalink hỗ trợ Khách hàng tranh chấp hợp đồng vay tài sản, đặc biệt là tranh chấp đòi tiền vay và lãi suất tiền vay, là một trong những dạng tranh chấp phổ biến nhất tại Tòa án hiện nay.
• Do đó, việc xác định thời hiệu khởi kiện đối với tranh chấp vay tiền có ý nghĩa đặc biệt quan trọng trong quá trình giải quyết vụ án.Theo quy định tại Điều 429 của Bộ luật Dân sự 2015 quy định Thời hiệu khởi kiện để yêu cầu Tòa án giải quyết tranh chấp hợp đồng là 03 năm, kể từ ngày người có quyền yêu cầu biết hoặc phải biết quyền và lợi ích hợp pháp của mình bị xâm phạm. Như vậy, đối với tranh chấp hợp đồng vay tiền, thời hiệu khởi kiện là 03 năm. Thời hiệu này được tính kể từ thời điểm bên cho vay biết hoặc phải biết rằng bên vay không thực hiện nghĩa vụ trả nợ theo thỏa thuận.
• Cách xác định thời điểm bắt đầu tính thời hiệu được xác định thời điểm bắt đầu tính thời hiệu phụ thuộc vào nội dung thỏa thuận giữa các bên trong hợp đồng vay tiền. Nếu hợp đồng vay tiền có thỏa thuận cụ thể về thời hạn trả nợ thì Thời hiệu khởi kiện được tính kể từ ngày bên vay không thực hiện nghĩa vụ trả nợ khi đến hạn.

Ví dụ cụ thể: Hai bên thỏa thuận thời hạn trả nợ là ngày 01/01/2022. Nếu đến ngày này bên vay không trả tiền thì thời hiệu khởi kiện sẽ được tính từ ngày 01/01/2022.

• Đối với trường hợp hợp đồng vay không ghi thời hạn trả nợ thì theo quy định của Bộ luật Dân sự 2015, bên cho vay có quyền yêu cầu trả nợ bất cứ lúc nào nhưng phải thông báo cho bên vay trong một thời gian hợp lý.Như vậy đối với trường hợp này thì thời hiệu khởi kiện thường được xác định kể từ thời điểm bên vay không thực hiện nghĩa vụ trả nợ sau khi đã được yêu cầu thanh toán nợ.

Đặc biệt hơn , chúng ta cần phải hiểu các trường hợp làm bắt đầu lại thời hiệu khởi kiện để vận dụng linh hoạt và hiệu quả hơn. Theo Điều 157 của Bộ luật Dân sự 2015 quy định thời hiệu khởi kiện sẽ bắt đầu lại từ đầu trong các trường hợp sau:

• Bên có nghĩa vụ đã thừa nhận một phần hoặc toàn bộ nghĩa vụ của mình đối với người khởi kiện;
• Bên có nghĩa vụ thừa nhận hoặc thực hiện xong một phần nghĩa vụ của mình đối với người khởi kiện;
• Các bên đã tự hòa giải với nhau.

Trong thực tiễn, Globalink đã xử lý các trường hợp bắt đầu lại thời hiệu để bảo vệ quyền đòi nợ của chủ nợ bằng nghiệp để có căn cứ làm bắt đầu lại thời hiệu khởi kiện.Cuối cùng là Nguyên tắc cực kì quan trọng được quy định tại Bộ luật Tố tụng dân sự 2015 là Tòa án chỉ áp dụng quy định về thời hiệu theo yêu cầu của một hoặc các bên đương sự. Điều này có nghĩa là nếu vụ án đã hết thời hiệu khởi kiện nhưng bị đơn không yêu cầu áp dụng thời hiệu, thì Tòa án vẫn tiếp tục giải quyết vụ án theo thủ tục chung. Quy định này có ý nghĩa rất lớn trong thực tiễn tố tụng, bởi nhiều trường hợp tranh chấp vay tiền đã phát sinh từ lâu nhưng vẫn được Tòa án thụ lý và giải quyết nếu không có yêu cầu áp dụng thời hiệu từ phía bị đơn.

_______________________________________________________________________________________________________________

Globalink xin lưu ý trong thực tiễn tranh chấp đòi tiền vay , chúng ta cần nhớ:

– Thứ nhất, cần xác định rõ thời điểm bắt đầu tính thời hiệu khởi kiện dựa trên nội dung thỏa thuận trong hợp đồng vay.

– Thứ hai, cần xem xét liệu có tồn tại các sự kiện làm bắt đầu lại thời hiệu khởi kiện hay không, chẳng hạn như việc bên vay thừa nhận nghĩa vụ hoặc thanh toán một phần khoản nợ.

– Thứ ba, trong trường hợp vụ án đã hết thời hiệu khởi kiện, bên có nghĩa vụ cần chủ động yêu cầu Tòa án áp dụng thời hiệu, nếu không thì quyền này có thể bị mất trong quá trình tố tụng.

• Thời hiệu khởi kiện đối với tranh chấp đòi tiền vay theo pháp luật Việt Nam hiện nay là 03 năm kể từ ngày quyền và lợi ích hợp pháp bị xâm phạm.Tuy nhiên, trong thực tiễn giải quyết vụ án, việc xác định thời hiệu khởi kiện không chỉ phụ thuộc vào quy định pháp luật mà còn phụ thuộc vào các yếu tố như nội dung thỏa thuận của các bên, hành vi của bên vay sau khi phát sinh nghĩa vụ, cũng như yêu cầu áp dụng thời hiệu của các đương sự trong quá trình tố tụng.Do đó, việc nghiên cứu kỹ quy định pháp luật và đánh giá đúng các tình tiết của vụ việc là điều cần thiết để bảo vệ hiệu quả quyền và lợi ích hợp pháp của các bên trong tranh chấp vay tiền.

______________________________________

GLOBALINK LAW FIRM